Tag archive: elektrotechniek

UWV-rapport onderstreept tekort aan technici

Het Sustainable Electrical Energy Centre of Expertise (SEECE) verkleint sinds 2013 het tekort aan technici in Nederland. Een recent rapport van het UWV onderstreept de urgentie van deze aanpak.

Vooral elektrotechnici en werktuigbouwkundigen zijn de komende jaren moeilijk te vinden. Dat blijkt uit een overzicht dat het UWV publiceerde in het rapport Welke beroepen bieden kansen? dat in februari verscheen.

Doelstellingen SEECE
De cijfers onderstrepen het belang van de SEECE-doelstellingen. Het centre of expertise zorgt voor meer en beter opgeleide technici, die verstand hebben van duurzame elektrische energie. SEECE schenkt daarbij veel aandacht aan elektrotechniek en werktuigbouwkunde.

Niet zonder resultaat. Het aantal studenten dat een energiegerelateerde opleiding volgt op de HAN steeg flink na de start van het centre of expertise. Maar niet voldoende om tekorten op de arbeidsmarkt op te lossen.

Nieuwe doelgroep
Daarom boort SEECE een doelgroep aan, die – tot voor kort – buiten beeld bleef: techniektalenten die als elektrotechnicus of werktuigbouwkundige aan de slag willen, maar niet de mogelijkheid hebben een fulltime studie te volgen.

Die krijgen via het traject Werken en Leren met Energie de kans om een hbo-studie te volgen op de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) in combinatie met een baan bij een energiebedrijf, of een bedrijf waar veel energievraagstukken voorkomen.

Mismatch
Veel deelnemers aan dit traject hebben een achtergrond waarmee ze weinig kans maakten op de arbeidsmarkt. Een groeiend probleem, blijkt uit het UWV-rapport. ‘[..]de komende tijd zullen in sommige sectoren grote groepen mensen hun baan verliezen terwijl andere sectoren zich zorgen maken over toenemende tekorten in bepaalde beroepen. Voor een goed draaiende economie en arbeidsmarkt is het belangrijk mismatches zoveel mogelijk te voorkomen’, staat in het document.

Het leerwerktraject is een succes. Sinds de start in 2013 werken tientallen elektrotechnici en werktuigbouwkundigen in spe bij een energiegerelateerd bedrijf, dankzij Werken en Leren met Energie. 31 maart 2015 maakt SEECE de balans op, tijdens een evenement dat in het teken staat van het leerwerktraject en gaan buitenstaanders in gesprek met deelnemende bedrijven en leerwerkers.

Samenwerking mbo
Tekorten en mismatch ontstaan niet alleen op hbo-niveau. Op de middellange termijn (2017–2019) voorspelt het UWV een tekort aan mbo’ers die verstand hebben van elektrotechniek en werktuigbouwkunde. Daarom werkt SEECE samen met mbo-instellingen.

In oktober 2014 werd Powerlab geopend, in het Energy Business Park Arnhems Buiten. Powerlab is een plek waar onderwijs en bedrijfsleven structureel met elkaar samenwerken op het gebied van duurzame energie. Door deze samenwerking wordt de transitie naar een nieuwe energiewereld ondersteund met meer en beter toegeruste studenten, startende ondernemers én werknemers in de EMT-sector. Zowel SEECE als het ROC Rijn IJssel zijn hierbij betrokken.

Werken en Leren met Energie maakt de balans op tijdens event

Het Sustainable Electrical Energy Centre of Expertise (SEECE) organiseert een bijeenkomst over Werken en Leren met Energie, die dinsdag 31 maart plaatsvindt op de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) in Arnhem. Betrokkenen blikken terug op mooie resultaten van het leerwerktraject en bespreken hun toekomstplannen.

Via Werken en Leren met Energie combineert technisch talent een baan bij een energiegerelateerd bedrijf met een opleiding Elektrotechniek of Werktuigbouwkunde op de HAN. Dit traject biedt een oplossing voor bedrijven die last krijgen van het groeiende arbeidstekort in de techniekbranche.

De leerwerkers zijn voorgesorteerd door een onderwijsprofessional van de HAN. Geïnteresseerden die niet aan de juiste eisen voldeden, volgden voorbereidend onderwijs. Zij spijkerden hun wis- en natuurkundekennis bij, kregen sollicitatietraining en gingen op bedrijfsexcursies. Een meerderheid van de deelnemers vond een werkgever en volgt nu het leerwerktraject.

‘Sinds de start van het traject zit er een snel stijgende lijn in het aantal leerwerkers. Vorig jaar startten 18 mensen aan het voorbereidende jaar. Nu zijn dat er 30’, zegt projectleider Mieke de Vries.

Tijdens de bijeenkomst zijn leerwerkers, werkgevers, provincie Gelderland en onderwijsprofessionals aanwezig. Maar ook geïnteresseerde buitenstaanders zijn van harte welkom. De betrokkenen vertellen graag over hun ervaringen met het leerwerktraject.

De bijeenkomst start om 9:30 met een presentatie van Marsha Wagner van de Topsector Energie en eindigt om 13:40. De locatie is Ruitenberglaan 31.

Aanmelden kan via Mieke de Vries (mieke.devries@han.nl)

Studenten Elektrotechniek presenteren onderzoeksresultaten bij TenneT

Studenten Elektrotechniek van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) presenteerden de resultaten van hun energieonderzoek donderdag 8 januari op een bijzondere locatie: bij netbeheerder TenneT.

De eerstejaars Elektrotechniekstudenten wachten gespannen tot zij mogen presenteren in het gloednieuwe TenneT-gebouw op Energy Business Park Arnhems Buiten. Met de resultaten van hun onderzoek naar energieneutrale woningen in de hand, staan ze in het gebouw van de grootste Nederlandse netbeheerder tegenover een driekoppige jury en een aantal TenneT-medewerkers.

Hun opdracht: onderzoeken of ze een huis energieneutraal kunnen maken, op basis van zonne-energie. ‘We hebben ze in het diepe gegooid’, liet docente Joke Westra vooraf weten. ‘Ze moesten alle informatie zelf verzamelen.’ En dat bleek niet gemakkelijk. HAN-docent en jurylid Eigbert de Jongh merkte tijdens de presentaties een aantal onjuiste cijfers op en vond de conclusies aan de magere kant.
Jury_presentaties_TenneT_2_500px
Maar de opdracht was leerzaam. De studenten ontdekten dat de vraag en het aanbod van zonne-energie niet overeenkomt. De meeste elektrische energie in woonhuizen wordt ’s morgens en ’s avonds verbruikt. Maar de meeste zonne-energie wordt in de middag opgewekt, wanneer veel mensen op hun werk zijn. Energie die ’s middags wordt opgewekt, kan eventueel worden opgeslagen en later gebruikt worden maar dat is erg duur en accu’s nemen veel ruimte in beslag.

Hoewel TenneT zich niet direct bezighoudt met energieneutrale huishoudens, is het een toepasselijk bedrijf voor de studentenpresentaties. De netbeheerder zorgt op grote schaal dat de hoeveelheid opgewekte energie overeenkomt met de hoeveelheid energie die verbruikt wordt. Dat is nodig om het elektriciteitsnet in balans te houden.

En dat wordt steeds lastiger, door de opkomst van duurzame elektrische energie. ‘De hoeveelheid duurzame energie hangt af van de weersomstandigheden. Die kunnen we deels voorspellen. Maar of een windfront ook daadwerkelijk bij een windmolenpark aankomt, weten we pas als het zover is’, zegt teammanager op de afdeling System Operations, Jaap Hagen.

Om dit soort vraagstukken in de toekomst op te lossen, focust de HAN op duurzame elektrische energie. Alle studenten op het Instituut Engineering verdiepen zich in het thema en via het Sustainable Electrical Energy Centre of Expertise (SEECE) verbindt de hogeschool zich aan belangrijke energiebedrijven, zoals TenneT.

Informatiemiddag “Werken en Leren met Energie”

In het kader van de Green Tech Week organiseert SEECE, het expertisecentrum voor duurzame elektrische energie, een initiatief van de HAN en een aantal grote energiebedrijven, een minisymposium over kansen en mogelijkheden voor bedrijven en potentiële studenten/werknemers over dit bijzondere hbo-deeltijd traject.Met name in de toeleiding tot deze deeltijdvariant speelt SEECE een rol door het aanbieden van diverse voorbereidende cursussen en door het leggen van contacten tussen kandidaten en bedrijven.

Tijdens het minisymposium wordt enerzijds aandacht besteed aan het grotere geheel: Het Speerpunt Energie van het Ministerie van Economische zaken. Anderzijds wordt er uitvoerig ingegaan op de uitwerking van dit beleid in de dagelijkse praktijk.

Er zijn zowel werkgevers als werken-en-leren-studenten aanwezig, zodat bezoekers van het symposium uit eerste hand kunnen horen wat de voor- en nadelen van dit traject zijn.

Opbouw programma
• Tijd: 13.30 – 17.30 uur
o 13.30 – 13.50 uur: Marsha Wagner, Programmamanager Human Capital Agenda Topsector Economie.
 Wat houdt de HC Agenda van de Topsector Economie: doelen + vertaling hiervan naar de samenleving.
o 13.50 – 14.00 uur: Gelegenheid tot vragen stellen + introductie naar volgende onderdeel: Expertisecentra → SEECE
o 14.00 – 14.15 uur: Tinus Hammink
 Vogelvlucht wat SEECE is en doet. (3 min.)
 Waarom is de nauwe betrokkenheid bij Werken en Leren trajecten en de toeleiding hiertoe voor SEECE zo belangrijk. (12 min.)
o 14.15 – 14.25 uur: Gelegenheid tot vragen stellen.
o 14.25 – 14.30 uur: Afronding + toelichting op vervolg van de middag.
o 14.30 – 14.45 uur: Pauze.
o 14.45 – 15.15 uur: Prikkelende stellingen worden voorgelegd aan een panel dat bestaat uit: Studenten, werkgevers, en vertegenwoordigers van de HAN en van SEECE. Gelegenheid vanuit de zaal om hierop te reageren en zelf vragen te stellen aan het panel.
o 15.30 – 16.15 uur: Rondleiding langs diverse, duurzame projecten van het instituut Engineering.
o 16.30 – 17.30 uur: Afsluiting met een hapje en een drankje.

Bent u geïnteresseerd en wilt u graag deze middag bijwonen, dan kunt u zich aanmelden bij Mieke.devries@han.nl o.v.v. naam / telefoonnummer / bedrijf + adres / functie.

Voor meer informatie over Werken en Leren via SEECE ga naar: www.werkenenlerenmetenergie.nl

Veel interesse Samen Leren en Werken met Energie

18 Deelnemers zijn op 4 februari van start gegaan met de cursus Introductie in de Elektrotechniek, die is opgezet voor het project Samen Leren en Werken met Energie. Ze volgen de cursus, omdat ze niet de juiste achtergrond en kennis hebben om direct in te stromen in het project Werken en Leren Elektrotechniek. De deelnemers hebben een zeer diverse achtergrond, van havo tot universiteit, maar dan met een hele andere richting dan elektrotechniek. Tot aan de zomervakantie volgen ze iedere dinsdagmiddag lessen aan de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN).

De cursus
In de cursus maken de deelnemers ze zich de basiskennis van elektrotechniek eigen. Daarnaast volgen de meesten wis- en/of natuurkundelessen. Naast theorie- en praktijklessen kunnen ze meedoen aan een beroepsoriëntatie om kennis te maken met een bedrijf in de energiesector. Zo krijgen de cursisten een beter beeld van de werkzaamheden en beroepsmogelijkheden.

Arbeidstekorten
‘Samen Leren en Werken met Energie’ heeft een subsidie van 200.000 euro van de Provincie Gelderland en is een initiatief van SEECE, het Centre of Expertise Duurzame elektrische energie van de HAN en partners als Alliander, TenneT, DNV KEM, ALfen en KIEMT. Binnen dit leer-werkproject werken de HAN, middelbaar beroepsonderwijs (ROC Nijmegen, A12, Rijn IJssel, Graafschap College en Aventus) en bedrijven (Alliander, QConcepts, Alewijnse, IV-Industrie b.v. en NN Netherlands b.v.) samen om arbeidstekorten in de energiebranche tegen te gaan. Belangstellenden die in aanmerking komen, kunnen een baan in de energiesector combineren met een vierjarige deeltijdopleiding Elektrotechniek aan de HAN. Voorwaarde is wel dat zij een geschikte werkplek hebben gevonden.

Meet & Match
Op 25 april organiseert SEECE een Meet & Match-bijeenkomst voor potentiële kandidaten en bedrijven die geïnteresseerd zijn in Werken en Leren trainees.
Meer informatie: Mieke de Vries van de HAN: Mieke.devries@han.nl

Studenten Elektrotechniek maken kennis met smart grids

Eerstejaarsstudenten Elektrotechniek van de HAN bezochten smart-grid-inspiratiecentrum Watt connects in november. Zij maakten kennis met slimme energienetwerken, aan de hand van een interactieve demotafel.

25 november vindt een van de laatste excursies van het jaar plaats. Een groep studenten omringt een grote, verlichte tafel. Elke deelnemer zit achter een scherm en bedient een controlepaneel. Een beamer projecteert een Arnhemse woonwijk in het midden van de tafel.

De studenten voorzien een digitaal huishouden van elektrische apparatuur. Grafieken op een scherm aan de muur geven het stroomverbruik en de opwek weer. En – het onoverkomelijke gevolg van te veel gelijktijdige belasting of duurzame opwekking – kapotte zekeringen en zelfs een lokale black-out!

Het echte, huidige energienetwerk is niet bestand tegen grote hoeveelheden duurzame elektrische energie. Doordat huishoudens zelf energie opwekken, verandert de richting en timing van energiestromen. Dat maakt balanshandhaving op het net ingewikkeld.

De hoeveelheid duurzame energie levert nu al problemen op in Europa. “In Duitsland geeft een op de vier zon-PV-systemen problemen in het laagspanningsnet”, legt consultant elektrische energie bij DNV KEMA Peter Vaessen uit. “Over kleine transformatorhuisjes en lokale opwek weten we bijna niks. Ter vergelijking: van de stroom die uit grote centrales komt en de grote transmissieverbindingen weten we alle waarden van spanning en stroom op de milliseconde.”

Op het scherm naast de demonstratietafel zien de studenten wel hoeveel energie het net op gaat en hoeveel energie verbruikt wordt. Zij krijgen de opdracht om het net weer balans te brengen. En dat gaat niet zonder slag of stoot. Op de tafel staat een kleine graafmachine met een RFID-chip die een defecte kabel veroorzaakt in de simulatie.

De opdracht is een eyeopener, blijkt uit reacties van de eerstejaarsstudenten. “We zijn Elektrotechniek gaan studeren omdat we elektrisch vervoer interessant vonden. Maar we hebben onze studierichting nog niet bepaald. Het is goed om in het eerste jaar kennis te maken met allerlei soorten technologie. Bij energienetwerken hebben we eigenlijk nooit stilgestaan”, laat een groepje studenten weten.

Het inspireren van potentiële energietechnici is een belangrijke functie van Watt connects. Door de transitie van fossiele naar duurzame energie, hebben energiebedrijven talent nodig dat verstand heeft van nieuwe energietechnologie. Er is een mooie carrière weggelegd voor studenten die zich specialiseren in nieuwe energietechnologie.

Aantal aanmeldingen techniekstudies stijgt explosief

Het aantal aanmeldingen voor technische hbo-studies stijgt explosief. Dat is goed nieuws voor de energiesector.

In Nederland kwamen dit jaar 1630 meer aanmeldingen voor technische studies binnen dan vorig jaar. De stijging is een goed teken voor het groeiende tekort op de arbeidsmarkt. Te weinig jongeren kiezen voor een technische studie en een grote groep technici gaat de komende jaren met pensioen. In 2011 bleek al uit onderzoek dat er tot 2016 een tekort is van 35.500 hoger opgeleiden in de technieksector.

Het arbeidsvraagstuk speelt voornamelijk in de energiebranche. Naast het tekort aan technici in het algemeen is door de transitie van traditionele naar duurzame energie een nieuw soort werknemer nodig.

Hogescholen nemen maatregelen. Zo heeft De Hogeschool van Arnhem en Nijmegen(HAN) duurzame energie als speerpunt en probeert deze arbeidstekorten in de energiesector tegen te gaan. De HAN motiveert aankomend studenten om energie gerelateerde studies te kiezen. Dit lijkt een succes. Het aantal aanmeldingen voor Elektrotechniek steeg met 43%, voor Werktuigbouwkunde met 56% en voor civiele techniek met 51% ten opzichte van vorig jaar. Dit betreft zowel de voltijd- als deeltijdvarianten van de opleidingen. De cijfers zijn gebaseerd op het aantal aanmeldingen in Studielink, een online inschrijfwizzard waarmee mensen zich inschrijven of herinschrijven voor een opleiding aan een hbo-instelling of universiteit.